Kokand Literary HeritageCity of Literature — UNESCO nominee
← Back to catalogue
XVIII asr

Ohund Shermuhammad Akmal Xo'qandiy

?–1810Tarixiy asarlar

Biography

Ohund Shermuhammad Akmal Xo'qandiy — XVIII asrning birinchi yarmi va XIX asr boshlarida yashab ijod qilgan Qo'qon adabiy muhitining yirik namoyandalaridan biri. U shoir, mudarris, tarixnavis va mohir xattot sifatida tanilgan; mashhur o'zbek shoiri Mahmurning otasi bo'lgan. Shermuhammad Akmal Farg'ona vodiysining Boytuman qishlog'ida tug'ilgan. Ilm-fan va ma'rifatga katta e'tibor berib, Qo'qondagi Mir madrasasida mudarrislik qilgan hamda o'z davrining ilmli va obro'li ulamolaridan biri sifatida e'tirof etilgan. Taxminan 1810-yilda Qo'qon shahrida vafot etgan. Akmal Xo'qandiy o'zbek va tojik tillarida ijod qilgan. Uning she'rlarida muhabbat, ezgulik, ilm-ma'rifat, odob-axloq va adolat g'oyalari ulug'lanadi; shoir jaholat, nodonlik va adolatsizlikni tanqid qilgan. Garchi devoni bizgacha to'liq yetib kelmagan bo'lsa-da, ayrim g'azal va muxammaslari bayozlar orqali saqlanib qolgan. Shermuhammad Akmal tarixnavis sifatida ham mashhur bo'lib, “Amirnoma” nomli tarixiy asarni yaratgan; mazkur asar Qo'qon xonligi tarixini o'rganishda muhim manbalardan biri hisoblanadi. Ayrim manbalarda uning “Nasabnomayi tarixi xavoqini Farg'ona” asari ham qayd etiladi.

Excerpt

G'azaldan

This excerpt has been translated into more languages than the site itself

Translation

Обустрой своё сердце, о друг, любовью и верностью, ибо богатства мира ни за кем не остаются.

Original

Dilni obod aylagil, ey do'st, mehru vafo birla, Chunki dunyo mulki qolmas hech kima birla.

Works

  • “Amirnoma” (tarixiy asar)
  • “Nasabnomayi tarixi xavoqini Farg'ona”
  • Bayozlarda saqlangan g'azal va muxammaslar