Mulla Ja'far Yoriy (Yormuhammad o'g'li)
Biography
Mulla Ja'far Yormuhammad o'g'li Yoriy (1884–1944) — XIX asr oxiri va XX asrning birinchi yarmida Qo'qon adabiy, ilmiy va ma'rifiy muhitida faoliyat ko'rsatgan atoqli shoir, olim va xattot. 1884-yilda Qo'qon shahrida tug'ilgan. Dastlabki savodni mahalliy maktabda chiqarib, so'ng Qo'qon madrasalarida tahsil olgan; islom ilmlari, Sharq filologiyasi, arab va fors tillari hamda aruz vazni qoidalarini mukammal egallagan. Chuqur bilimi uchun zamondoshlari orasida “Mulla” unvoni bilan e'zozlangan. XX asr boshida Farg'ona vodiysida kechgan adabiy va ma'rifiy jarayonlarda, mushoira va ziyolilar davralarida faol qatnashgan. She'riyatda “Yoriy” taxallusini qo'llab, g'azal, muxammas, musaddas va ruboiylar bitgan; ijodida oshiqona-so'fiyona kechinmalar, ma'rifatparvarlik, axloqiy poklik va davrning ijtimoiy-falsafiy mushohadalari yetakchi o'rin tutadi. Mohir xattot sifatida nasta'liq va boshqa nafis xat turlarida ko'plab nodir qo'lyozmalar, mumtoz devonlar va adabiy bayozlarni ko'chirib, kitobat san'ati rivojiga katta hissa qo'shgan. Uning she'rlari va u ko'chirgan nodir manbalar XX asr boshlariga oid Farg'ona vodiysi qo'lyozma to'plamlarida, Sharqshunoslik instituti va Qo'qon adabiyot muzeyi fondlarida saqlanadi. 1944-yilda vafot etgan.
Works
- G'azallar
- Muxammaslar
- Musaddaslar
- Ruboiylar
- Ko'chirilgan devon va bayozlar